KAYNAŞTIRMA EĞİTİMİ
2916 Sayılı Özel Eğitime muhtaç çocuklar kanunu; özel eğitimin genel eğitimin ayrılmaz bir parçası olduğunu; özel eğitim hizmetlerinin çocukların özür ve özellikleri dikkate alınarak, mümkün olduğu kadar çocuğun yakınına götürülecek biçimde planlanacağını; durumları ve özellikleri uygun olan özel eğitime muhtaç çocukların, normal çocukların eğitimleri için açılmış olan okul ve eğitim kurumlarında, normal akranları arasında eğitim görmeleri için gerekli tedbirlerin alınacağını; resmi ve özel ilköğretim kurumlarının, kendi çevrelerindeki özel eğitime muhtaç çocukları için özel eğitim hizmetlerini sağlamakla yükümlü olduklarını belirtmektedir.
(2916 sayılı Özel Eğitime Muhtaç Çocuklar Kanunu ve Özel Eğitim Ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 11.08.1999 tarih ve 2237 sayılı genelgesi).
1. Kaynaştıma Yoluyla Eğitim: Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüklerince yapılan inceleme neticesinde, eğitilebilir seviyede olduğu tespit edilen çocukların eğitimleri, yeterli sayıda öğrenci bulunamaması halinde özel sınıf açılamayan durumlarda ilköğretim okullarında normal sınıflar içinde kaynaştırılmalarıyla sürdürülür.
2. Kaynaştıma için okulda, bir sınıfa bir öğrenci verilir. Bu sayı çok zorunlu durumlarda ikiye çıkarılabilir.
3. Bu öğrencilerin bulundukları sınıflarda öğrenci sayısı, diğer Kaynaştıma öğrencisi olmayan sınıflara göre, en az beş öğrenci eksik olacak şekilde düzenlenir.
4. Zihinsel özürlü öğrencilerin Kaynaştıma yoluyla eğitim öğretim gördükleri okulun idarecileri tarafından, denetim esnasında müfettişlere, bu öğrencilerin özellikleri ve öğretmenlerinin faaliyetleri konusunda bilgi verilir ve denetimde bu bilgiler dikkate alınır.
5. Okul idarecileri bu çocukların bulundukları sınıfta, Kaynaştıma yoluyla eğitim ve öğretimleri için, özürlerinin gerektirdiği eğitim ortamını sağlayacak tedbirleri almakla yükümlüdür.
6. Kaynaştıma uygulamalarında eğitimlerini sürdüren özel eğitim gereksinimi olan öğrenciler devam ettikleri okulun sınıf geçme ve sınav yönetmeliğine göre değerlendirilir. Ancak bireysel gelişim özellikleri dikkate alınarak, sınavlarda gerekli önlemler alınır ve düzenlemeler yapılır.
7. Görme yetersizliği olan öğrencilere; yazılı yoklamalarda yeteri kadar zaman verilecektir. Bu öğrenciler çizimli ve şekilli sorulardan muaf tutulacaktır.
8. İşitme yetersizliği olan öğrenciler; ilköğretim ve orta öğretimde, istekleri doğrultusunda müzik ve yabancı dil dersleri programlarının bazı konularından veya tamamından muaf tutulacaktır. Bu öğrencilerin başarıları yazılı sınavlar, ödevler ve projelerle değerlendirilir.
9. Ortopedik yetersizliği olan öğrencilerden yazmada güçlük çektiği belirlenenler sözlü olarak değerlendirilecektir.
10. Özel öğrenme güçlüğü olan öğrenciler; güçlükten etkilenme durumlarına göre yazılı sınav veya sözlü değerlendirmelerin birinden istekleri doğrultusunda muaf tutulacaklardır.
11. Özel eğitim sınıflarında veya Kaynaştıma uygulaması yapılan sınıflarda eğitimini sürdüren 5.ci sınıf öğrencilerine herhangi bir diploma düzenlenmeyecek, bu öğrenciler diğer öğrenciler gibi 6.cı sınıfa devam edeceklerdir.
12. Kaynaştıma uygulamaları ve özel eğitim sınıflarına devam eden zihinsel öğrenme yetersizliği olan öğrencilerden yaşı ve fiziksel gelişimi uygun olanlar, sınıf öğretmeninin önerisi ve ailenin onayı ile 1.ci sınıfa iki yıl devam edebilirler. Ancak ilköğretimin diğer sınıflarında sınıf tekrarı yaptırılmayacaktır.
KAYNAŞTIRMA EĞİTİMİN AMAÇLARI
Kaynaştırma eğitimi; özel eğitime muhtaç çocuklara örgün ve yaygın eğitim kurumları içersinde norma akranları arasında kendi özür ve özelliklerine uygun olarak verilen eğitime kaynaştırma eğitimi denir.
Kaynaştırma eğitimi ile;
1) Normal eğitimden yararlanamayan özür ve özelliklerine uygun bir okula yada sınıfa yerleştirilememiş özel eğitime muhtaç çocukların eğitim imkanına kavuşturularak topluma kazandırılmaları,
2)Özel eğitime muhtaç çocukların normal çocuklarla sosyal bütünleşmelerinin sağlanması,
3)Engelli çocukların kendilerini kabul etmeleri ve çevrelerinden de kabul görmelerini sağlanılması amaçlanmaktadır.
KAYNAŞTIRMA EĞİTİMİNİN YARARLARI
Engelli öğrencilerin toplum duşuna itilmeleri yerin e toplumla daha kolay kaynaşmaları bütün eğitim imkanlarından sonuna kadar faydalanmalarına bağlıdır.
İyi planlanmış bir kaynaştırma programı içersinde yer alan engelli çocuk normal çocuklarla girdiği doğrudan etkileşim sonucu toplumca benimsenen davranış repertuarlarını genişletmeye başlayacaktır. Engelli çocuk için bu repertuar içersinde yer alan davranışlar, çocukluk döneminde kazanılması kolay, yetişkinlikte ise benimsenmesi zor olan davranışlardır. Engelli çocuk toplumca benimsenen davranış repertuarını geniş ölçüde sahipse onun toplumda sosyal kabul girmesi de daha kolay olacaktır.
Kaynaştırma eğitimindeki çocuklar; öğretmenin olumlu tutumu ve uygun eğitimi ile güven kazanırlar ve uygun beceriler geliştirirler. Engellilerin normal çocuklarla birlikte çalışmaları, oyun oynamaları daha büyük başarılar elde etmek için kendilerinde istek ve cesaret uyandırır.
Engelli çocukların normal gelişim gösteren çocukların soyutlanmaması, onların duygusal ve sosyal gelişimlerini olumlu olarak etkilediği gibi dil ve zihin gelişimlerini de etkilemektedir.
Normal çocuklar; beden ve zihin bakımından açık farlılıklar gösteren akranları ile rahatça geçinmeyi, engelli arkadaşlarını kabul etmeyi öğrenirler. Araştırmalar normal çocukların engelli çocuklara karşı olan tutum ve davranışlarını onlarla düzenli olarak birlikte oynadıkları takdirde daha olumlu yönde geliştiğini göstermektedir. Normal çocuklar kendi aralarında, bazı çocukların belli işleri nasıl daha iyi yaptıklarını görüp öğrenirlerse, engelli çocuklardan da bazılarının bazı işleri diğer engellilerden daha iyi yapabildiklerini görerek öğrenirler.
